این کتاب در واقع نقل سفر نگارنده به سمرقند و بخارا است که اینگونه آغاز می‌شود: «قریب هزارسال از آن اتراق چهارساله نصربن احمد سامانی در مرغزار کنار بادغیس هرات می‌گذرد، سران لشگر و مهتران ملک و همراهان امیر، هوای دیار مألوف نمودند و شوق بازگشت به سمرقند و بخارا در جا زنده کردند، استاد ابوعبدالله رودکی سمرقندی را به یاری خواستند تا صنعتی کند در حرکت پادشاه به سوی بخارا، رودکی چنگ برگرفت و در پرده عشاق زمزمه‌ای ساز کرد که :
بوی جوی مولیان آید همی یاد یار مهربان آید همی
ریگ آموی و درشتی های او زیر پا چون پرنیان آید همی”…