بعد چهارم

بعد چهارم نام یک کتاب ادبی است که توسط موریس مترلینک، نویسندهٔ اهل بلژیک نوشته شده‌است.

کتاب “بعد چهارم” ترجمه ی کتاب La vie de l’ espace اثر موریس مترلینگ می باشد. مترلینگ را پس از مرگ «شراره ی خاموش شده ی نبوغ قرن بیست» لقب داده اند و این احساسی است که هرکس آثار او را بخواند در خویش خواهد یافت. مترلینگ در زمان حیات پرتو روشن کننده ی مشکلات و مجهولات بود. یک عمر زحمت کشید و این کوشش همراه نبوغ ذاتی او، عاقبت، تا حدی، بیشتر نشان داد که کنه قضایا را نمی داند و هرچه می بافد بازیچه ایست که بدان سرگرم است.

درمورد نام کتاب که ترجمه ی فارسی آن می شود: «زندگی فضا» باید گفت که در ابتدای امر نامی غریب به نظر می رسد ولی یک توضیح مختصر مطلب را روشن خواهد کرد.

نظر ابتدایی مترجم آن بود که این کتاب را در فارسی «سرگذشت خدا» نام بگذارد، زیرا شباهت بسیار زیادی بین این دو عنوان می یافت، ولی تعصب عجیب مذهبی عده ای، او را از این کار باز داشت. و این بود که به جای «زندگی فضا»، «بعد چهارم» را برگزید که خود نام مهمترین و مشروح ترین قسمت کتاب می باشد.

در بحث راجع به بعد چهارم، یک نکته به چشم می خورد و آن اینکه مترلینگ در مورد فضا چنان موشکافی کرده که گویی زندگی و یا بیوگرافی یک موجود زنده را می خواهد شرح بدهد و این رسم اوست. بهر حال در «سرگذشت فضا» این داستان نیز می آید که بعد از روزگاران دراز، این موجود افسانه ای دارای بعد دیگری، جز طول و عرض و ارتفاع، به نام «زمان» گردید.