زندگانی شاه اسماعیل اول با نگرشی بر خصوصیات جسمی، روحی، ذوقی، اخلاقی، مذهبی و روابط او با دول خارجی
کتاب «حیات سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و مذهبی شاه اسماعیل اول» پژوهشی است که توسط دکتر محمدکریم یوسف جمالی با نگرشی بر خصوصیات جسمی، روحی، ذوقی، اخلاقی و مذهبی شاه اسماعیل صفوی و روابط خارجی دوره ی حکومت او نگاشته شده است. نویسنده ی کتاب در هفده فصل سعی نموده است تمام ابعاد زندگی شاه اسماعیل صفوی را مورد بررسی قرار دهد. کتاب، با مقدمه ی دکتر حسین میرجعفری آغاز شده است. در فرازی از این مقدمه می خوانیم: «آن چه بیش از همه بر اهمیت کتاب افزوده، دسترسی مؤلف محترم به اکثر مدارک، اسناد و کتب معتبر و اصیل آن دوره است که با دقت و حوصله و بیطرفی تمام آنها را از نظر گذرانیده و با استناد به آن مأخذ و منابع معتبر، حیات پرحادثه و زندگانی پرجوش و خروش شاه اسماعیل اول را نگاشته است.»
فصل اول کتاب که به زندگی شاه اسماعیل اول صفوی اختصاص یافته است، با نگاهی گذرا به تولد، دوران کودکی و خانواده ی شاه اسماعیل و ذکر برخی خصوصیات جسمی وی، به نبرد سرنوشت ساز شرور در سال ۹۰۷ق اشاره می کند. این جنگ که یکی از مهمترین نبردهای نخستین شاه اسماعیل به شمار می آید، به شکست الوند میرزا آققویونلو انجامید.
نویسنده ی کتاب در ادامه با برشمردن اهمیت پرداختن پژوهشگران و مورخان به خصوصیات جسمی و روحی شخصیت های تاریخی، سعی کرده است از لابه لای سفرنامه ها و نوشتههای سیاحان خارجی از برخی از این ویژگی های شخصیتی شاه اسماعیل آگاهی یابد. در فرازی از این بخش، احوال شاه اسماعیل را از نگاه آنجیو للو، بازرگان ونیزی این گونه شرح داده است: «… این صوفی، زیبا و خوشروی و بسیار دلپذیر است. خیلی بلند نیست ولی اندامی خوشترکیب دارد. سبک پیکر و خوش اندام و فربه و میان کتف هایش فراخ و مویش مایل به سرخی است. از ریش و سبلت فقط سبلت را گذاشته و دست چپ را به جای دست راست به کار می اندازد. مانند خروس جنگی بی باک و بیش از همه از هر یک از امرای خود نیرومند است… .»
